Yaşlılarda Uyku ve Uyku Bozuklukları

Yaşlanmayla birlikte uykuda bazı niteliksel ve niceliksel değişiklikler olur. Yaşlı insanlarda uyku bozukluğu yaygındır. Yaşla birlikte uykuda ortaya çıkan değişikliklerin belki de en önemlisi normal biyolojik ritmin ilerlemesidir. Bu uyku-uyanıklık saatlerinde öne gelme demektir. Bir başka deyişle yaşlandıkça insanlar giderek daha erken yatmaya ve daha erken kalkmaya başlarlar. Yaşla birlikte insanların uyku süreleri de giderek kısalmaya başlar. Uykunun en derin ve dinlendirici dönemi olan yavaş dalga uykusu yaşla azalma gösterir.

Yaşlılarda uykusuzluk oldukça yaygındır. Birincil nedenlerin yanı sıra eşlik eden tıbbi hastalıklarda uykusuzluk gelişimine neden olur. Kullanılan ilaçların da uykusuzluğa yol açıcı özellikleri bulunabilir. Yaşlı kadınlar arasında uykusuzluk daha yaygındır. Bu daha çok menopoza bağlıdır.

Yaşlılarda uykusuzluk daha çok gece sık uyanma şeklinde görülür. Prostat, menopoz, kalp hastalıkları, solunum hastalıkları, ağrılar ve daha başka hastalıklar uykusuzluğa yol açabilir.

Öte yandan, yaşlılarda depresyon sık ortaya çıkan bir hastalıktır ve depresyon da uykusuzluğa neden olabilir. Eş kaybı, emeklilik, sosyal izolasyon ve eşlik eden tıbbi hastalıklar yaşlılarda depresyonla ilişkili olabilir.

Demans ve Alzheimer hastalığında uykusuzluk olabilir. Geceleri huzursuzluk, ajitasyon, gezinme ve davranış bozuklukları görülebilir. Şiddetli durumlarda gece-gündüzü karıştırma ve buna bağlı uykusuzluklar görülebilir.

Parkinson hastalığında da uykusuzluk görülebilir. Gece sık uyanmalar, kâbuslar, huzursuz bacak sendromu ve REM uykusu davranış bozukluğu bu hastalarda ortaya çıkabilir.

Horlama yaşlılarda oldukça sıktır. Yaşlanmayla birlikte üst solunum yolarında kas tonusü azalır, hava yolu daralır ve buna bağlı olarak horlama ve daha ileri durumlarda apne ortaya çıkar. Horlama yaşlılarda kalp ve damar hastalıklarına yatkınlığı artırıcı bir etken olabilir. Obezite, hipertansiyon ve beyin damar hastalığı riski uyku apne sendromu olan yaşlılarda daha yüksektir.